Het RIVM noemt mannen die meer dan 21 glazen per week drinken en vrouwen die meer dan 14 glazen drinken overmatige drinkers. Zwaar drinken is minstens één keer per week 6 glazen of meer op één dag voor mannen, en 4 of meer voor vrouwen. De Gezondheidsraad gaat verder: elke hoeveelheid alcohol kan schadelijk zijn.
Die twee antwoorden botsen niet, maar ze beantwoorden een andere vraag. Het ene is een statistische grens, het andere een gezondheidsadvies.
Hieronder leest u welke definitie waar vandaan komt, waarom Belgische adviezen anders klinken, en vanaf welk gebruik bloedwaarden meebewegen.
Hoeveel alcohol is te veel volgens de richtlijn?
Het advies van de Gezondheidsraad luidt dat elke hoeveelheid alcohol schadelijk kan zijn, en dat geen alcohol drinken gezonder en veiliger is. Een eerdere versie noemde nog maximaal één glas per dag. Dat maximum is losgelaten omdat nieuw onderzoek geen veilige ondergrens liet zien.
Er is dus geen getal dat u een vrijbrief geeft.
Wat er wel is, zijn definities die het RIVM gebruikt om de bevolking in kaart te brengen. Die grenzen beschrijven risicogroepen en zijn geen persoonlijk advies.
Wat is overmatig en wat is zwaar drinken?
Het RIVM hanteert twee aparte definities. Overmatig drinken gaat over het weektotaal, zwaar drinken over hoeveel u op één dag drinkt. Iemand kan zwaar drinker zijn zonder overmatig drinker te zijn, en andersom.
| Term | Waar het over gaat | Mannen | Vrouwen |
|---|---|---|---|
| Overmatig drinken | totaal per week | meer dan 21 glazen | meer dan 14 glazen |
| Zwaar drinken | op één dag, minstens wekelijks | 6 glazen of meer | 4 glazen of meer |
| Advies Gezondheidsraad | gezondheidsrisico | geen veilige ondergrens | geen veilige ondergrens |
Beide definities rekenen in standaardglazen, niet in cafeglazen. Een royaal ingeschonken glas wijn thuis telt vaak voor anderhalf tot twee.
Wat precies één glas is per drankensoort, leest u bij standaardglas alcohol.
Geldt het Belgische advies ook in Nederland?
Zoekt u hierop, dan komen Belgische bronnen vaak bovenaan. België hanteert een eigen advies, met een weekmaximum voor volwassenen dat afwijkt van de Nederlandse formulering. Voor de Nederlandse situatie zijn de Gezondheidsraad en het RIVM de aangewezen bronnen.
Dat verschil is geen detail.
Wie een Belgisch weekmaximum aanhoudt en denkt daarmee binnen de Nederlandse richtlijn te blijven, vergelijkt twee verschillende dingen. Kijk dus altijd van welk land een advies afkomstig is.
Vanaf hoeveel drinken bewegen bloedwaarden mee?
Bloedwaarden reageren later dan mensen denken. Een avond stevig drinken laat gamma-GT of CDT doorgaans onberoerd; die markers reageren op een patroon van weken tot maanden zwaar gebruik. Wat een enkele avond wel laat zien, is EtG in urine, en dat maar een paar dagen.
Stel: iemand drinkt 4 maanden lang elk weekend 8 glazen en doordeweeks niets.
Dat weektotaal blijft rond de 32 glazen, ruim boven de RIVM-grens van 21 voor mannen. Toch kan zijn %CDT op 1,9% uitkomen, netjes onder de gebruikelijke grens van 2,8%. CDT reageert namelijk vooral op langdurig en bijna dagelijks zwaar gebruik, niet op een weekendpatroon.
Een normale uitslag is dus geen bewijs dat het gebruik binnen de grenzen valt. Het weektotaal in standaardglazen zegt hier meer dan uw bloeduitslag.
Wat gamma-GT wel en niet zegt, staat in gamma-GT te hoog. De volledige set markers vindt u in het overzicht over alcohol aantonen.
Waarom telt uw eigen glas vaak voor meer dan één?
Een standaardglas bevat in Nederland ongeveer 10 gram pure alcohol. Dat komt neer op 250 ml pils, 100 ml wijn of 35 ml sterke drank. Thuis schenkt bijna iedereen ruimer in, en daar begint het verschil tussen gevoel en telling.
Een wijnglas van 200 ml telt dus voor twee.
Wie thuis twee van die glazen per avond drinkt, zit op vier standaardglazen. Over een week zijn dat er 28, en daarmee valt iemand onder de definitie overmatig drinken zonder dat het zo voelt.
Wat gebeurt er bij binge drinken?
Veel drinken op één avond belast uw lichaam anders dan hetzelfde aantal glazen verspreid over een week. Uw promillage loopt hoger op, en de piek duurt langer. Dat patroon valt onder de definitie zwaar drinken zodra het minstens wekelijks voorkomt.
Het effect op uw bloeddruk en nachtrust is daarbij het snelst merkbaar.
Daarover leest u meer in binge drinken en in alcohol en bloeddruk.
Wat ik van deze cijfers vooral onthoud: de grens die u zelf voelt ligt bijna altijd hoger dan de grens die het RIVM hanteert. Twee glazen per avond voelt bescheiden en komt op weekbasis toch boven de 14 uit.
Wilt u weten waar u staat, tel dan een week lang uw glazen in standaardglazen en bespreek dat aantal met uw huisarts.
Elk bloedtestresultaat bij Zuivertest bevat een professionele beoordeling door een BIG-geregistreerde arts. Bespreek voor behandelbeslissingen uw resultaten met uw huisarts.
Bronnen
- RIVM, Leefstijlmonitor, alcoholgebruik onder volwassenen, cijfers 2025.
- Gezondheidsraad, advies over alcohol: elke hoeveelheid alcohol kan schadelijk zijn (geraadpleegd juli 2026).
- Thuisarts.nl, "Ik drink vaak alcohol" (geraadpleegd juli 2026).
Auteur